Czy mleko jest zdrowe?

mleko a zdrowie

Mleko to jeden z ulubionych napojów dzieci i dorosłych na całym świecie. Posiada niepowtarzalny smak i jest produktem wielozadaniowym. Świetnie smakuje z płatkami, do kawy, przygotowuje się z niego jogurty, kefiry, jest składnikiem wielu potraw. Mimo, że stosowane jest przez ludzkość od wielu tysiącleci, istnieje grupa jego przeciwników, która próbuje udowodnić, że mleko szkodzi. Przez nich zaczęliśmy się zastanawiać, czy warto pić mleko, czy picie mleka jest zdrowe. Zagorzali przeciwnicy tego napoju sprawili, że coraz częściej szukamy odpowiedzi na pytanie, czy picie mleka rzeczywiście pomaga na wzrost i czy picie mleka jest dobre w starszym wieku?

Wpływ mleka na organizm człowieka, przedstawiamy jego wady i zalety

Duża część z nas pije mleko krowie codziennie. Jest ono smaczne, pasuje do płatków śniadaniowych czy kawy. Dlaczego więc nie pić mleka? To ważne pytanie, szczególnie w dzisiejszych czasach, kiedy niemal każdy popularny produkt żywnościowy ma swoich fanów i przeciwników. Nie inaczej jest z mlekiem.

Warto jednak zacząć od korzyści, jakie płyną z picia mleka. Jest ono najbogatszym źródłem łatwo przyswajalnego wapnia. Naukowcy wykazali, że organizm człowieka z mleka krowiego przyswaja aż 80 procent wapnia. Jest to zdecydowanie więcej, niż w przypadku mleka sojowego, z którego przyswajamy jedynie 13 procent tego pierwiastka. Wapń w mleku usprawnia budowę kości i zębów, zmniejsza ryzyko wystąpienia osteoporozy. Zwolennicy mleka podkreślają również, że zawiera ono dobrze przyswajalne proteiny. Oszacowano, że 1 szklanka białego napoju jest źródłem 12g białka, z czego duża część to kazeina, która długo uwalnia aminokwasy do krwiobiegu. Poza tym, mleko skutecznie gasi pragnienie i jest kopalnią witamin, takich jak A oraz witamin z grupy B, czyli B1, B2, B6, PP, B12. Mleko posiada w składzie witaminę D, która sprzyja produkcji serotoniny, czyli hormonu związanego z nastrojem i snem. Naukowcy podkreślają również, że krowie mleko znacząco poprawia odporność. Ponadto znajdujący się w nim sprzężony kwas linolowy posiada właściwości antynowotworowe. Każdy, kto zastanawia się, czy picie mleka jest zdrowe powinien wiedzieć, że spożywanie go sprzyja wyższemu poziomowi glutationu, czyli przeciwutleniacza naturalnie występującego w mózgu, który zapobiega skutkom stresu oksydacyjnego. Ponadto mleko jest w stanie neutralizować kwasy żołądkowe, z tego powodu poleca się je osobom borykającym się z refluksem żołądkowo-przełykowym. Wykazano, że wystarczy jedna szklanka dziennie tego napoju, by poprawić sprawność umysłu. Ponadto mleko sprawia, że pobudzające działanie kawy przychodzi nieco później.

Czy mleko faktycznie szkodzi i komu?

Tymczasem przeciwnicy tego znanego na całym świecie białego napoju uważają, że mleko szkodzi. Podkreślają, że w związku z tym, że u większości dorosłych wstrzymaniu ulega produkcja laktazy (enzym jelitowy odpowiedzialny za rozkład cukru mlekowego), picie mleka powoduje u nich wzdęcia, biegunki, bóle brzucha. Oszacowano, że w Polsce około 20-25 procent dorosłych nie trawi mleka. Do wad mleka krowiego zalicza się również znajdujący się w nim tłuszcz, który stanowią głównie nasycone kwasy tłuszczowe znane z negatywnego wpływu na organizm ludzki. Uważa się również, że mleko sprzyja chorobom serca i miażdżycy. Przez wielu postrzegane jest ono jako silny alergen.

Czy zimne mleko szkodzi?

Oczywiście mamy świadomość, że małe dzieci nie mogą pić zimnego mleka. Musi być ono w odpowiedniej temperaturze, aby nie zaszkodziło wrażliwemu brzuszkowi niemowlaka. A co z dorosłymi? Czy dorosłym ziemne mleko szkodzi? Zdania na ten temat są bardzo mocno podzielone.

Nie od dziś wiadomo, że zbyt częste i łapczywe picie zimnego mleka może prowadzić do nerwicy żołądka. Dodatkowo najnowsze badania na ten temat ujawniają dość szokujące informacje. Dowodzą one bowiem, że zbyt częste – innymi słowy nagminne picie zimnego mleka zwiększa ryzyko powstawania torbieli, u kobiet między innymi torbieli piersi lub jajników, natomiast u mężczyzn przerostu prostaty. Jeśli więc nie mamy czasu lub ochoty zagotowywać mleka przed każdym spożyciem, to warto dla własnego zdrowia choć troszkę je podgrzać.

Mleko a cholesterol

Mleko jest źródłem wielu cennych witamin i tłuszczów. Jednak osoby z podwyższonym cholesterolem nie mogą bezkarnie pić mleka w dowolnych ilościach i formie. Wynika to z wpływu, jaki ma picie mleka na cholesterol.

Otóż, aby poziom cholesterolu nie został nadmiernie podniesiony przez spożywanie mleka, to w żadnym razie nie można spożywać mleka skondensowanego ani pełnotłustego. Oczywiście spożywanie mleka odtłuszczonego również nie jest dobrym wyborem, gdyż bez pomocy tłuszczu do organizmu nie wchłoną się żadne z witamin zawartych w mleku. Dlatego też, aby mleko i cholesterol mogły żyć ze sobą w zgodzie, wybierajmy mleko o zawartości tłuszczu na poziomie 0,5%. W ten sposób miłośnicy mleka nie są zmuszeni do kompromisów żywieniowych, gdyż jest to wyjście zdrowe, bezpieczne i smaczne.

Czy picie mleka na noc tuczy?

Wśród złotych rad z tematyki  odchudzania można usłyszeć, że kiedy wieczorem dopadnie nas głód, powinniśmy zagłuszyć go kubkiem mleka. Jednak dietetycy zauważają, że nie jest to rozwiązanie idealne. Czy picie mleka na noc tuczy? Okazuje się, że wypijanie codziennie kubka mleka przed snem może mieć działanie tuczące. Dla osób będących na diecie i zmagających się z problemem nocnego podjadania, znacznie bardziej wskazane jest kwaśne mleko bądź maślanka. Jest to rozwiązanie znacznie bezpieczniejsze dietetycznie. Pamiętajmy jednak, by zaraz po ich wypiciu nie kłaść się do łóżka i dać organizmowi chwilę na przetrawienie. Dzięki temu odpoczynek i sen będzie znacznie spokojniejszy i bardziej efektywny.

I tu mamy też złą nowinę dla miłośników mleka z miodem wypijanego wieczorem na poprawę snu. Mleko samo w sobie jest nieco słodkie i tłuste, a w połączeniu ze słodkim miodem, zaraz przed położeniem się do łóżka, może być prostą drogą nie tylko do przybierania na wadze, ale także do cukrzycy. Oczywiście mówimy tu o nagminnym piciu mleka na noc każdego wieczoru, a nie sporadycznych przypadkach; mleko pite na noc okazjonalnie jest bezpieczne zarówno dla naszej wagi, jak i zdrowia.

Czy mleko UHT jest zdrowe?

Mleko UHT (z ang. Ultra High Temperature) to mleko spożywcze, które znaleźć można na półce każdego sklepu. Powstaje poprzez zadziałanie na mleko wysokiej temperatury, nie mniejszej niż 135o C i utrzymaniu jej przez krótki czas. Kolejnym etapem tego procesu jest szybkie schłodzenie mleka do temperatury około 20o C. Pojawiają się pytania czy mleko UHT jest szkodliwe i jakie są korzyści z picia mleka po pasteryzacji? Należy podkreślić, że wysoka temperatura pozbawia biały napój drobnoustrojów (także tych korzystnych dla człowieka), ale ciągle nie usuwa z niego innych cennych składników, na przykład białka. Mleko pasteryzowane jest źródłem fosforu, potasu, magnezu, cynku, witamin A i D oraz ryboflawiny. Poza tym w mleku UHT występuje wapń. Podkreślić należy również, że ogrzewanie sprawia, że niewielka ilość laktozy ulega przekształceniu w laktulozę, która nie jest przyswajalna przez organizm człowieka, ale pozytywnie oddziałuje na rozwój mikroflory w przewodzie pokarmowym. Dużo większe straty niż w mleku pasteryzowanym odnotowuje się w mleku sterylizowanym UHT, dotyczą one tiaminy, folianów, witaminy B12 i C.

Czy mleko bez laktozy jest zdrowe?

Mleko bez laktozy to doskonała propozycja dla wszystkich, którzy cierpią z powodu nietolerancji cukru mlecznego. Poza tym takie mleko nie ma innych wyjątkowych właściwości. Uzyskuje się je poprzez dodanie laktazy, którą produkuje się za pomocą metod inżynierii genetycznej. Mleko takie zalecane jest jako uzupełniające codzienną dietę źródło wapnia. Osoby, u których nie występuje nietolerancja na laktozę nie powinny z niej rezygnować. Otóż cukier mleczny to pożywka dla dobrych bakterii zasiedlających przewód pokarmowy.  Ponadto picie mleka bez laktozy przez osoby, które mogą pić zwykłe mleko, w pewnym stopniu „rozleniwia” enzym odpowiedzialny za trawienie laktozy, przestaje on być aktywny. Dlatego należy z dużą rozwagą należy podchodzić do produktów pozbawionych cukru mlecznego.

Czy zsiadłe mleko jest zdrowe?

Jednym z ulubionych mlecznych napojów Polaków jest zsiadłe mleko, które wytwarzane jest ze świeżego mleka odstawionego uprzednio do skwaśnienia. Bakterie powodujące fermentację mleka nadają mu wyśmienitego smaku, zmienia się też konsystencja tego napoju. Kolejną zmianą jaka zachodzi pod wpływem zakwaszania, jest nabieranie przez mleko właściwości prozdrowotnych. Po pierwsze, mleko zsiadłe łatwiej jest strawić. Zapobiega ono chorobie wrzodowej. Pomaga odbudować dobrą florę jelitową, szczególnie po kuracji antybiotykowej. Wspomaga pracę jelit, dlatego polecane jest w trakcie diety odchudzającej. Jest ono źródłem cennych składników odżywczych, takich jak witaminy B2, B12, A. Znaleźć w nim można też magnez, potas, sód i wapń. Zdrowe zsiadłe mleko polecane jest osobom mającym nietolerancję laktozy, ponieważ cukier mleczny ulega rozkładowi w trakcie fermentacji.

Czy mleko ryżowe jest zdrowe?

W ostatnich latach półki sklepowe zaczęły uginać się pod ciężarem napojów roślinnych, do których należy mleko ryżowe. Stosowane jest ono między innymi przez osoby na diecie wegańskiej. Mimo rosnącej popularności mleka ryżowego istnieją wątpliwości, co do jego wartości odżywczej. Warto wspomnieć, że nie powinny go pić dzieci poniżej piątego roku życia. Polecane jest ono osobom z nietolerancją laktozy. Niepodważalną zaletą mleka ryżowego jest brak w składzie nasyconych kwasów tłuszczowych. Z drugiej strony mleko ryżowe wyróżnia wysoki indeks glikemiczny, dlatego powinny unikać go osoby chore na cukrzycę.

Czy mleko migdałowe jest zdrowe?

Mleko migdałowe to tak naprawdę nie całkiem mleko. Pomijając jednak kwestie czysto językowe, zastanówmy się nad tym, czy mleko migdałowe jest zdrowe.

Mleko krowie posiada pewne przeciwwskazania do spożywania, jednak czy mleko migdałowe jest od nich wolne? Okazuje się, że jest to dużo bezpieczniejsze wyjście dla osób z  problemami zdrowotnymi. Między innymi warto wspomnieć, że mleko migdałowe jest wolne od kazeiny. O substancji tej nie każdy słyszał a jest to ciężkostrawne białko, które wchodzi w skład mleka krowiego i w dużej mierze odpowiada za rozwoju chorób serca, osteoporozy a u niektórych nawet zespołu chronicznego zmęczenia. Ponadto mleko migdałowe jest niezwykle bogate w witaminę E, a także w mangan, cynk, selen, potas, żelazo i wapń. Wszystkie te składniki są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Oprócz tego mleko migdałowe jest mniej kaloryczne niż mleko krowie, a także jest najmniej kalorycznym jego zamiennikiem.

Mleko migdałowe nie jest jednak całkowicie wolne od wad. Nie powinny go spożywać osoby uczulone na orzechy. Ponadto mleko migdałowe w kartonie dostępne na sklepowych półkach jest dość drogie. Jeśli więc chcemy korzystać z jego dobroczynnych właściwości i jednocześnie nie pustoszyć swojego portfela, to warto przygotowywać je samodzielnie w domu, gdyż jest to naprawdę niezwykle łatwe.

Właściwości zdrowotne mleka koziego

Mleko kozie jest znacznie rzadziej spotykane niż mleko krowie. Jednak warto go szukać na sklepowych półkach. Niestety raczej nie będzie ono dostępne w osiedlowym sklepie, a i duże markety stawiają raczej na przetwory z mleka koziego niż na samo mleko. Jednak z powodzeniem znajdziemy je w sklepach ze zdrową żywnością lub jeśli mamy taką możliwość, bezpośrednio w gospodarstwie. Właściwości zdrowotne mleka koziego są ogromne i absolutnie niepodważalne. Przede wszystkim mleko kozie jest bezpieczne dla osób cierpiących na nietolerancję laktozy oraz diabetyków, którzy nie mogą sobie pozwolić na spożywanie mleka krowiego. Jest to szczególnie dobre rozwiązanie dla dzieci cierpiących na alergie pokarmowe czy astmę. To zadziwiające i warto wiedzieć dlaczego mleko kozie jest takie bezpieczne dla alergików. Otóż jego skład chemiczny jest niebywale zbliżony do składu mleka matki. W związku z tym nie zawiera substancji, które mogłyby uczulać. Przy tym mleko kozie i jego przetwory są bogate w wapń oraz witaminy D, E, B1, B2, B13 i PP. Oprócz tego mleko kozie jest lekkostrawne, więc zalecane nawet przy przewlekłych dolegliwościach ze strony układu pokarmowego. Właściwości zdrowotne mleka koziego nie ograniczają się wyłącznie do jego spożywania. Mleko kozie jest także ogromnie cenione za swoje właściwości pielęgnacyjne dla skóry.

Z pewnością wiele osób chcących odżywiać się zdrowo ma wiele wątpliwości co do słuszności spożywania mleka. Na jego niekorzyść przemawia między innymi coraz częstsze występowanie nietolerancji laktozy zarówno u dzieci, jak i dorosłych. Jednak korzyści płynące ze spożywania mleka są tak duże, że z pewnością nie powinniśmy z niego rezygnować. Dodatkowo widać wyraźnie, że nawet dla alergików znajdzie się zdrowy zamiennik mleka krowiego, który nie tylko jest bezpieczny, ale równie bogaty w wapń i cenne witaminy. Sięgajmy więc po mleko i jego przetwory jak najczęściej, gdyż takiego bogactwa dobrze przyswajalnych witamin i składników mineralnych próżno szukać w jakichkolwiek suplementach czy innych pokarmach.

Podziel się tym wpisem ze znajomymi